Lojistik sektörü, küresel ticaretin belkemiğini oluşturan en önemli alanlardan biridir. Türkiye, coğrafi konumu itibarıyla Avrupa, Asya ve Orta Doğu arasında stratejik bir köprü görevi görmekte ve transit taşımacılık açısından büyük bir potansiyel barındırmaktadır. Ancak, bu potansiyelin tam anlamıyla değerlendirilebilmesi için altyapı yatırımları, mevzuat düzenlemeleri ve dijitalleşme süreçlerine yönelik atılması gereken adımlar bulunmaktadır.
Lanes Lojistik’in Operasyon Direktörü Ali Demircan, uluslararası örnekler ve mevcut mevzuat çerçevesinde Türkiye’nin transit taşımacılıkta büyüme fırsatlarını değerlendirdi.
Türkiye’nin Transit Taşımacılıkta Avantajları
Türkiye, üç kıtayı birleştiren konumu sayesinde Avrupa ve Asya arasındaki lojistik faaliyetler için doğal bir geçiş noktasıdır. İstanbul ve Çanakkale Boğazları ile Akdeniz’e açılan limanlar, kara yolu ve demir yolu ağları ile transit taşımacılığı destekleyen önemli unsurlardır. Türkiye’nin Orta Koridor üzerindeki konumu, Çin’den Avrupa’ya uzanan ticaret yollarında kritik bir rol oynamaktadır.
Uluslararası Transit Taşımacılık Örnekleri
Hollanda’nın Rotterdam Limanı, Avrupa’nın en büyük lojistik merkezlerinden biri olup, dijitalleşme ve gümrük süreçlerindeki hızlı entegrasyon sayesinde Avrupa’nın transit taşımacılık merkezi konumuna gelmiştir. Türkiye, liman operasyonlarını modernize ederek benzer bir model geliştirebilir. Singapur Limanı, Asya’daki en büyük aktarma limanlarından biri olup, serbest ticaret anlaşmaları ve gelişmiş gümrük prosedürleri sayesinde transit taşımacılığı optimize etmektedir. Türkiye de benzer şekilde uluslararası anlaşmalar ve serbest ticaret bölgeleri ile transit hacmini artırabilir. Çin’in Kuşak ve Yol Girişimi, Çin’in başlattığı bu küresel altyapı projesi, lojistik ağlarını genişletmekte ve ticaretin daha hızlı gerçekleşmesini sağlamaktadır. Türkiye, Kuşak ve Yol Girişimi’ne entegrasyonunu artırarak Asya-Avrupa ticaretinde daha büyük bir pay alabilir.
Türkiye’de Transit Taşımacılığı Geliştirmek İçin Atılması Gereken Adımlar
Türkiye’de demir yolu taşımacılığı, kara yolları ve liman altyapılarının modernizasyonu, transit sürelerini kısaltarak maliyetleri azaltacaktır. Yüksek hızlı demiryolu hatlarının genişletilmesi, transit taşımacılığı destekleyen en önemli unsurlardan biridir. Avrupa Birliği Gümrük Kodu’na uyumlu düzenlemeler yapılması ve dijital gümrük sistemlerinin yaygınlaştırılması, Türkiye’nin transit taşımacılık kabiliyetini artıracaktır. Özellikle, TIR ve demiryolu geçiş belgelerinin sayısının artırılması ve bürokratik engellerin azaltılması gerekmektedir. Türkiye, lojistik serbest bölgeleri oluşturarak transit taşımacılığı teşvik edebilir. Bu bölgelerde lojistik hizmetlerin daha düşük maliyetlerle sunulması, Türkiye’yi uluslararası ticarette daha cazip hale getirebilir. Blockchain tabanlı lojistik sistemleri, IoT (Nesnelerin İnterneti) ile donatılmış akıllı depolar ve otomatikleştirilmiş gümrük işlemleri, Türkiye’nin transit taşımacılıktaki verimliliğini artıracaktır.
Türkiye, transit taşımacılıkta büyümek için önemli fırsatlara sahiptir. Hollanda, Singapur ve Çin gibi ülkelerin başarılı uygulamaları örnek alınarak, altyapı yatırımları, mevzuat reformları ve dijitalleşme süreçleri hızlandırılmalıdır. Türkiye’nin lojistik üs olma potansiyelini değerlendirebilmesi için özel sektör ve kamu iş birliğiyle kapsamlı bir strateji oluşturulmalı ve uygulamaya konulmalıdır. Böylece, Türkiye, transit taşımacılıkta küresel çapta daha etkin bir rol oynayarak lojistik sektöründeki payını artırabilir.
