Ticari araçlarda lastik kaplaması 1925 yılından beri yapılmaktadır. Lastik kaplama işlemi eskiyen lastiklerinin sırt yüzeyinin kaplanmak suretiyle yenilenmesini sağlayan işlemdir. Lastik kaplaması hakkında bilinmeyen ve akıllardaki güvenli mi ? değil mi? Sorularınızın cevabını en yetkili Lastik Sanayicileri ve İthalatçıları Birliği LASİD’in bu konudaki açıklamalarını aşağıda siz okuyucularımızla paylaşıyorum.
LASTİK KAPLAMA NEDİR?
Lastik kaplama aşınmış olan lastiğin sırtının yenilenmesidir. Kaplanmış bir lastik, performansından herhangi birşey kaybetmeden ayni servis koşullarında yeniden kullanılmaya devam eder. Günümüzde gelişen lastik teknolojisi, lastiklerin gövdesinin birkaç kez kaplanmasına olanak sağlamaktadır. Genellikle kamyon/otobüs lastikleri, iş makinası lastikleri, uçak lastikleri ve bazı binek lastiklerine uygulanır.
NASIL VE NİÇİN YAPILIR?
Kaplama işlemi, yeni lastikten beklenen faydaları ve fiziksel özellikleri sağlamak üzere, özel olarak tasarlanmış yeni lastiklere benzer kaplama desenleriyle, üyelerimiz tarafından tarafından geliştirilmiş ve onaylanmış en son teknolojilerle ve makine ve ekipmanlarla; eğitimli, konularında uzman ekipler tarafından yetkili ve UN/ECE R 108 ve R 109 standartlarına sahip kaplama tesislerinde yapılmaktadır.
Kaplama İşlemi :
– Kaplama işleminde hazır pişimiş desen, gövde üzerine uygulanır.
– Aradaki bağ, ince bir tabaka halindeki pişmemiş kauçuk ile sağlanır.
– Bu kauçuk otoklavda piştiğinde, sırt gövdeyle kaynaşmış olur.
– Sırt desenleri, gövdeye en iyi uyacak şekilde imal edilir.
– Daha sonra sırt geçirilmiş lastik otoklav denilen özel odacıklarda pişirilir. Son kontrol sırasında kaplanmış lastik üretim alanını terk etmeden önce önceden belirlenmiş en yüksek kalite standartlarını karşılamak zorundadır.
Kaplama yapılmasının nedenleri :
1) Yeni lastiklere benzer perofrmans ve güvenlik özellikleri ile lastiklere birden çok ömür sağlamak
2) Filoların ve bireysel araç kullanıcılarının işletme maliyetlerini önemli ölçüde düşürmek
3) Ayni karkas’ı birden çok defa kullanarak, daha az hammadde tüketmek suretiyle çevre konusunda ortaya çıkabilecek olumsuz etkileri önlemek
4) Daha az ÖTL/Ömrünü tamamlamış Lastik oluşmasını sağlamak.
GÜVENLİ MİDİR?
Yeni lastiklerinizin bakımlarının zamanında ve uygun şekilde yapılması ve kaplamaya en uygun diş derinliğine sahip iken lastiklerinizin servisten alınması sayesinde kaplamalar yüksek kalitedeki yeni lastiklere ikinci hatta üçüncü bir ömür kazandıran çözümdür. Yeni lastiğin ömrünü uzatarak yeni lastikler kadar güvenilir kullanım sağlar. Üyelerimiz çağdaş ve en gelişmiş teknolojileri kullanarak ürettikleri lastikleri, karkası teknik olarak uygun olduğu sürece performans ve güvenilirlikten ödün vermeksizin birkaç defa kaplama yapılabilecek şekilde tasarlanmışlardır.
STANDARTLARI VAR MIDIR?
Üyelerimizin kendileri tarafından geliştirilen ve ar-ge çalışmaları ile sürekli olarak yenilenen kaplama teknolojileri, Türkiye’de yaygın olarak yer alan satıcı ağı ile faaliyetlerini sürdürürler. Üyelerimiz kaplama hizmetini, yetkilendirdikleri ve sürekli denetim altında tuttukları satıcıları aracılığıyla verirler. Filolar ve bireysel araç kullanıcıları, üyelerimiz tarafından seçilmiş şehirlerde kurulmuş tesislerin hepsinde, aynı kaliteyi, sağlamlığı ve üst düzey hizmeti bulacaklardır.
Türkiye’de 24.07.2008 tarihinde Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından Resmi Gazetenin 26946 sayısında yayınlanarak yürürlüğe giren “Motorlu Taşıtlar Römorklarının Kaplanmış Havalı Lastikleri İmalatı Uygulaması” ile ilgili Yönetmeliği ile güvenli kaplama lastik standardı oluşturulmuş ve Türkiye’de uygulanmaya başlanmıştır. Bu kanun ve yönetmeliğe göre kaplanmış lastiklerde, UN/ECE R 108 ve R-109 regülasyonu uyguladığı Bakanlıkça denetlenerek sertifikalandırılan tesisler, kaplama yapmaya yetkili ve yetkin iken bu sertifikaya sahip olmayan tesislerde kaplama yapılması yasaklanmıştır.
GARANTİSİ VAR MIDIR?
Üyelerimiz kendi tesislerinde kapladıkları lastiklerin kaplanabilirliğini ve kaplandıktan sonraki ömrünü garanti ediyor.
KAPLAMA TEKNOLOJİLERİ :
Lastiklerin kaplanarak ömrünün uzatılması işlemleri uzun yıllardan bu yana uygulanmaktadır. Kaplama faaliyetinin ilk yıllarından bu yana çoğunlukla “sıcak kaplama” sistemi uygulanmıştı.
Sıcak kaplama sisteminde; kaplanacak karkas uygun malzemelerle kaplandıktan sonra uygun kalıplar içerisine konarak pişirme yapılmaktadır. Bu sistem, yapısı ve uygulamaları nedeniyle pahalı ve yüksek yatırım yapmayı gerektirmektedir.
Soğuk kaplama uygulamasında ise, daha önceden hazırlanmış uygun ölçülerdeki hazır sırtlar bir ön pişirmeye tabi tutulurlar. Öte yandan ön hazırlık işlemlerinden geçmiş ve kaplanmaya hazır hale gelmiş karkas, uygun kauçuk ve yapıştırma malzeleri uygulanarak hazır sırtın uygulanabileceği hale gelir. Karkas üzerine uygulanan hazır sırt artık pişmeye hazır hale gelmiştir. Pişirme odalarına yerleştirilmiş olan kaplanmış karkaslar uygun ısı ortamında gereken sürelerde tutularak pişirilir. Kaplanmış lastik pişirme odasından çıkarıldıktan sonra, test ve denemelerden geçirilir ve uygunluk onay aldıktan sonra müşterilere teslim edilir.
Kamyon lastikleri karkas yapısı uygun olduğu sürece 3 ile 5 defaya kadar kaplama yapılabilecek şekilde üretilmektedir. Bu uçak lastiklerinde yine karkas uygunluğu halinde 10 defaya kadar çıkabilmektedir. Avrupa Birliği ülkelerinde kullanılan lastiklerin yaklaşık %40-45’i kaplanmış lastiktir. Ülkemizde bu oran şu anda daha düşük olup, üyelerimizin uyguladığı teknolojilerin etkisi ile artması beklenmektedir.
KAPLAMA’NIN GETİRİLERİ NELERDİR?
Yeni lastik kullanmak yerine uygun karkaslı lastiklerin kaplanması ile;
- İhtiyaç duyulan enerji ve hammadde ihtiyacı yaklaşık 5 defa daha azalmaktadır.
- Daha az atık lastik oluşmaktadır.
- Kullanıcılar açısından, lastiğin kilometre/maliyeti azalmaktadır
